Mannanöfn
Ættarnöfn o.fl.
Hvar er málið statt?
Fyrsta umræða: þingmenn ræða málið í þingsal áður en nefnd tekur við því.
- Lagt fram
- 1. umræða
- Í nefnd
- 2. umræða
- 3. umræða
- Niðurstaða
Skráning Alþingis: „Í nefnd eftir 1. umræðu.“
Í stuttu máli
Lagafrumvarp er tillaga að nýjum lögum eða breytingu á lögum. Ef Alþingi samþykkir það verður það að lögum. Málið fjallar um ættarnöfn o.fl..
Flutt af Jón Gnarr (V) ásamt 7 öðrum þingmönnum.
Mál þetta var áður lagt fram á 157. löggjafarþingi (104. mál) og þar áður á 156. þingi (12. mál) og er nú lagt fram óbreytt. I. Tilurð. Lagasetning um mannanöfn á sér langa sögu á Íslandi og enn eldri á Norðurlöndum. Fyrstu lögin sem beinlínis tóku til mannanafna voru lög nr. 31/1913 og samkvæmt þeim var heimilt að taka upp ættarnöfn. Með lögum nr. 54/1925, sem leystu eldri lög af hólmi, voru ættarnöfn hins vegar gerð ólögmæt nema að tilteknum skilyrðum uppf ylltum. Fljótt kom í ljós að þau lög náðu illa þeim markmiðum sem þeim var ætlað, sem voru meðal annars að stemma stigu við upptöku nýrra og tilbúinna ættarnafna og fyrirbyggja að erlend ættarnöfn festu hér rætur með því að gera það að skilyrði að innflytjendur sem sóttu um íslenskan ríkisborgararétt afsöluðu sér ættarnafni sínu en tækj u sér þess í stað íslenskt eftirnafn sem samræmdist íslenskum nafnahefðum. Á næstu áratugum voru gerðar nokkrar tilraunir til setningar nýrra nafnalaga, m.a. árin 1955 og 1971. …
Orðrétt úr þingskjali 81, stytt. Lesa allt skjalið á althingi.is
- Lagt fram
- 14. september 2026
- Tegund
- Lagafrumvarp
- Atkvæðagreiðslur með skrá
- 0
- Umræða í þingsal
- 1 ræður · 30 mín
Málið á mannamáli
Einföld útskýring er ekki tilbúin fyrir þetta mál. Þegar samantekt Alþingi eða yfirfarin útskýring Alviti liggur fyrir birtist hún hér.
Hvers konar mál er þetta?
Lagafrumvarp er tillaga að nýjum lögum eða breytingu á lögum. Ef Alþingi samþykkir það verður það að lögum.
Hvar er hægt að lesa meira?
Þingskjalið sjálft, með greinargerð flutningsmanna, er á vef Alþingi: þskj. 81.
Alviti birtir aðeins útskýringar sem hafa verið yfirfarnar. Þangað til eru staðreyndir úr gögnum Alþingis sýndar óbreyttar.
Afstaða þingflokkanna
Jón GnarrViðreisn1. flutningsmaður
Eiríkur Björn BjörgvinssonViðreisn
Grímur GrímssonViðreisn
Ingvar ÞóroddssonViðreisn
María Rut KristinsdóttirViðreisn
Sandra SigurðardóttirViðreisn
Sigmar GuðmundssonViðreisn
Pawel BartoszekViðreisn
Framsögumaður nefndar: Sandra Sigurðardóttir
Engin atkvæðagreiðsla með skráðum atkvæðum hefur farið fram um málið; ákvarðanir hingað til voru teknar með yfirlýsingu forseta án þess að atkvæði einstakra þingmanna væru skráð.
„Greiddu atkvæði með/á móti“ vísar til skráðra atkvæða í rafrænni atkvæðagreiðslu. Alviti dregur ekki ályktanir um afstöðu þeirra sem ekki greiddu atkvæði.
Af hverju skiptir þetta máli?
Svið sem Alþingi flokkar málið undir. Smelltu til að sjá önnur mál á sama sviði.
- Nefndin sem fjallar um málið
- Allsherjar- og menntamálanefnd
- sendi 1 umsagnabeiðnir · frestur 29. okt. 2026
- Sendu inn umsögn eða erindi
- 4 aðilar
- Trans Ísland, félag trans fólks á Íslandi, Þjóðskrá Íslands, Arnar Elvarsson, Svavar Kjarrval · allar umsagnir
- Umræða í þingsal
- 30 mín · 1 ræða
- 1 þingmenn tóku til máls. Lengd umræðu mælir áhuga þingsins, ekki mikilvægi málsins.
Allt um málið
Öll gögn, ferill og tölur fyrir þau sem vilja skoða nánar.
Ferill málsins
Hvert skref sem Alþingi hefur skráð: þingskjöl, umræður, atkvæðagreiðslur og umsagnabeiðnir, í tímaröð.
- Þingskjal
- UmræðaUmræða 11 ræður · 30 mín
- Atkvæðagreiðsla· yfirlýsing forseta/mál gengur
- Atkvæðagreiðsla· yfirlýsing forseta/mál gengur
- UmsagnirUmsagnabeiðnir sendar, frestur 2026-10-291 beiðnir um umsögn
Þingskjöl
Frumvarpið sjálft, breytingartillögur, nefndarálit og önnur skjöl eins og Alþingi birtir þau.
Allar atkvæðagreiðslur
Líka ákvarðanir sem voru teknar með yfirlýsingu forseta; þær skilja ekki eftir sig atkvæði einstakra þingmanna.
- yfirlýsing forseta/mál gengur17. september 2026 kl. 18:08Frumvarp gengur til 2. umræðuEngin atkvæðaskrá: ákvörðun tekin án rafrænnar atkvæðagreiðslu.
- yfirlýsing forseta/mál gengur17. september 2026 kl. 18:08Frumvarp gengur til nefndarEngin atkvæðaskrá: ákvörðun tekin án rafrænnar atkvæðagreiðslu.
Hverjir tóku til máls
- 1. umræða: 1 ræða · 1 ræðumenn · 30 mín
| Þingmaður | Flokkur | Ræður | Ræðutími |
|---|---|---|---|
| Utan þingflokka | 1 | 30 mín |
Umsagnir og erindi
Nefndin kallar eftir áliti stofnana, samtaka og almennings. Hér eru þeir sem svöruðu.
Allsherjar- og menntamálanefnd sendi 1 umsagnabeiðnir 15. okt. 2026, frestur 29. okt. 2026.
| Hver sendi | Tegund | Barst | Skjal |
|---|---|---|---|
| Trans Ísland, félag trans fólks á Íslandi | umsögn | Opna PDF | |
| Þjóðskrá Íslands | umsögn | Opna PDF | |
| Arnar Elvarsson | umsögn | Opna PDF | |
| Svavar Kjarrval | umsögn | Opna PDF |
Tengd mál
- Mannanöfntengt
Heimild: Alþingi, ferill máls · Skoða á althingi.is (opnast í nýjum flipa)