Beint í efni
Alviti
← Samráðsgátt
S-146/2026 · Innviðaráðuneytið

Áform um breytingu á lögum um íslensk landshöfuðlén

Innviðaráðuneytið kynnir til samráðs áform um breytingu á lögum um íslensk landshöfuðlén með það að markmiði að stuðla að auknu öryggi, skilvirkni og hagkvæmni við notkun landshöfuðlénsins „.is“.

Ekki komið til Alþingis

Á þingmálaskrá ríkisstjórnar: 158. þing (áætlað: október).

Landshöfuðlénið „.is“ er hluti af ómissandi innviðum samfélagsins og miklir hagsmunir eru bundnir við það að umsýsla með lénið sé framkvæmd á skilvirkan, ábyrgan og öruggan hátt. Skráning léna undir „.is“ hefur um árabil verið í höndum hlutafélags í einkaeigu, Internet á Íslandi hf. (ISNIC), sem er eini útnefndi skráningaraðili íslensks landshöfuðléns gagnvart alþjóðlegu stjórnkerfi internetsins og er því í einokunaraðstöðu hvað varðar úthlutun léna með endingunni „.is“. Hvergi annars staðar á Norðurlöndum er sambærileg starfsemi í höndum hagnaðardrifins einkafyrirtækis og víðast hvar er reglurammi um starfsemina þannig úr garði gerður að stjórnvöld hafa meira um það að segja hvernig henni er háttað. Árið 2021 voru í fyrsta sinn sett lög um íslensk landshöfuðlén. Lagasetningin miðaði að meginstefnu við að halda starfseminni óbreyttri og eftirlitsúrræðum var stillt mjög í hóf. Skráningarstofa hefur því frjálsar hendur um flesta þætti starfseminnar, svo sem verðlagningu, gæði þjónustu, skráningarreglur og úrlausn ágreiningsmála. Ráðuneytið telur að reynslan af framkvæmd laganna gefi tilefni til úrbóta. Meðal þeirra úrlausnarefna sem fram hafa komið er að gildandi lög hafa að geyma mjög takmarkaðar reglur um hvernig skráningarstofa skuli haga starfsemi sinni og að ákvæði um umgengni við landslénið skorti, svo sem um að skráning þjóni lögmætum hagsmunum og skerði ekki lögvarin réttindi annarra. Verðlagning léna er mun hærri en í nágrannaríkjum og engin viðmið eða reglur gilda um hana. Ekkert í lögunum kemur í veg fyrir svonefndar leppskráningar léna, þ.e. þegar milliliður sem skráður er rétthafi léns er ekki raunverulegur stjórnandi þess, en slíkt eykur hættu á að íslensk lén séu notuð í sviksamlegum tilgangi og getur skapað ógn við netöryggi og aukið orðsporsáhættu. Þá eru réttindi neytenda ekki nægilega tryggð, sem er sérstaklega mikilvægt þegar um einokunarstöðu þjónustuaðila er að ræða. Ekki er til staðar ódýr og skilvirk leið, með aðkomu óháðs aðila, til úrlausnar ágreiningsmála milli skráningarstofu og notanda. Engin heimild er til að innheimta gjald af skráningarstofu til að standa straum af eftirliti. Lögregluyfirvöld og dómsmálaráðuneyti hafa bent á að lögreglu skorti sjálfstæða heimild til að krefjast lokunar og haldlagningar á lénum sem tengjast brotastarfsemi. Ákvæði um beitingu forkaupsréttar mættu vera skýrari og hlutverk Fjarskiptastofu í því ferli betur skilgreint. Áformað er að bregðast við þessu með sérstöku frumvarpi til breytinga á gildandi lögum.

S-146/2026· Áform um lagasetningu· Innviðaráðuneytið· Niðurstöður í vinnslu· frestur 31. júl. 2026 – 20. ágú. 2026· 6 umsagnir

Áform um breytingu á lögum um íslensk landshöfuðlén

Innviðaráðuneytið kynnir til samráðs áform um breytingu á lögum um íslensk landshöfuðlén með það að markmiði að stuðla að auknu öryggi, skilvirkni og hagkvæmni við notkun landshöfuðlénsins „.is“.

Skoða í Samráðsgátt
Ferill í Samráðsgátt
  1. Birt í Samráðsgátt (S-146/2026)
  2. Umsagnarfrestur hefst · til 20. ágúst 2026
  3. Umsagnarfresti lýkur · 6 umsagnir bárust

Málið hefur ekki komið fram á Alþingi enn, eftir því sem Alviti finnur.

Innsendar umsagnir í Samráðsgátt (6)
  • #1Kjartan Kjartansson
    Sú reynsla sem ég hef af starfsemi ISNIC hefur sýnt að fyrirtækið er með öllu óhæft til að sinna hlutverki sínu eins og það er skilgreint í lögumí dag. Einfaldasta dæmið er að ISNIC ber að starfrækja úrskurðanefnd lénamála en hvergi er að finna nöfn þeirra aðila er nefndina skipa. Núverandi lög tiltaka að nefndina skuli skipa 1-3 manns eftir eðli máls en meðfylgjandi er úrskurður þar sem lén er tekið af réttafa og skráð til annars aðila og er sú íþyngjandi ákvörðun, sem er alvarlegasta úrræði sem nefndin getur gripið til einungis undirrituð af einum aðila. Sá aðili (Tryggvi Þórhalsson) er sv… Lesa alla

    Sú reynsla sem ég hef af starfsemi ISNIC hefur sýnt að fyrirtækið er með öllu óhæft til að sinna hlutverki sínu eins og það er skilgreint í lögumí dag. Einfaldasta dæmið er að ISNIC ber að starfrækja úrskurðanefnd lénamála en hvergi er að finna nöfn þeirra aðila er nefndina skipa. Núverandi lög tiltaka að nefndina skuli skipa 1-3 manns eftir eðli máls en meðfylgjandi er úrskurður þar sem lén er tekið af réttafa og skráð til annars aðila og er sú íþyngjandi ákvörðun, sem er alvarlegasta úrræði sem nefndin getur gripið til einungis undirrituð af einum aðila. Sá aðili (Tryggvi Þórhalsson) er svo ekki talinn upp í stjórn félagsins í ársreikningi 2025 sem undirritaður var 30. jánúar 2026. (afrit af ársreikningi ISNIC er í viðhengi) Rétt er að tiltaka að skv. fyrirtækjaskrá hafa engar tilkynningar um samþykktir eða aukatilkynningar borist á árinu 2026 og því ólíklegt að sá sem undirritar úrskurð nefndarinnar sé sannarlega í stjórn ISNIC og er því í raun umboðslaus til að vera í nefndinni. Og hefði eðli máls ekki átt að kalla á fjölskipaða nefnd? Eftir situr að það er mat undirritaðs að fyrirkomulag lénamála á Íslandi í höndum ISNIC er með öllu ófullnægjandi og fyrirtækið hefur unnið gegn hagsmunum smærri aðila með einhverskonar meðvirkni og minnimáttarkennd með stærri aðilum. Í viðhengi er úrskurður ISNIC um lénið temu.is sem notað var af undirrituðum og fleirum fyrir ráðgjafastarfsemi og rétturinn færður til Whaleco sem starfrækir APPið Temu og mun líklega aldrei nota lénið temu.is fyrir sína starfsemi. Í viðhengi eru líka röksemdir undirritaðs með tilvísunum í befi Árnastofnunar um tilvist íslenska orðsins tema og hvernig tilvísun í þetta fallega íslenska orð studdi við algjörlega óskilda starfsemi.

    urskurdarnefnd-lena-mal-nr-2-2026-umskraning-temu-is-endanl-21-07-2026.pdfvidbotargreinargerd-kjartan-temu-v-3-med-myndum.pdf6605952449-internet-a-islandi-hf-ars-2025.pdf
  • #2Kjartan Kjartansson

    Í fyrri umsögn er mikill misskilningur. Textinn "Úrskurðarnefndin hefur starfað frá árinu 2001. Hún sker aðeins úr deilum um lén á grundvelli regla ISNIC, einkum 8. kafla. Nefndin er skipuð 1-3 nefndarmönnum, eftir eðli máls, ásamt ritara. Stjórn ISNIC skipar nefndina." sem er á vefnum: https://www.isnic.is/is/domain/dispute Ég tók því sem svo að "stjórn ISNIC skipaði nefndina" en raunin er að "stjórn ISNIC skipar í nefndina".

  • #3Viðskiptaráð Íslands

    Meðfylgjandi er umsögn Viðskiptaráðs.

    umsogn-vi-landshofudlen.pdf
  • #4Persónuvernd

    Meðfylgjandi er umsögn Persónuverndar.

    umsogn-pv-um-aform-um-breytingu-a-logum-um-islensk-landshofudlen.pdf
  • #5Internet á Íslandi hf.

    Meðfylgjandi er umsögn ISNIC.

    umsogn-isnic-um-aform-um-breytingar-a-logum-um-islensk-landshofudlen.pdf

Umsagnir eru birtar eins og Samráðsgáttin birtir þær, með nafni sendanda. Umsagnir sem sendandi óskaði að yrðu ekki birtar eru ekki hér. Heimild: Samráðsgátt stjórnvalda.

Samráðsgátt og Alþingi nota hvort sitt númerakerfi: S-númer í gáttinni er ekki málsnúmer á Alþingi. Alviti tengir samráðsmál við þingmál eftir ráðuneyti, tegund máls, tímasetningu og orðalagi.

Heimild: Samráðsgátt stjórnvalda · Skoða á althingi.is (opnast í nýjum flipa)

Hjálpaðu okkur að bæta Alviti

Fannstu villu, rangar upplýsingar eða eitthvað sem mætti vera betra? Sendu okkur ábendingu.

Bæta við mynd

Þú getur sent skjáskot sem sýnir vandamálið.

Ef þú vilt að við getum haft samband við þig.

Netfangið er aðeins notað til að svara þér um þessa ábendingu. Það er ekki birt og ekki sett á neinn póstlista. Með ábendingunni fylgir slóð síðunnar sem þú ert á og stærð gluggans.

S-146/2026: Áform um breytingu á lögum um íslensk landshöfuðlén · Alviti